Een houtkachel staat vaak gelijk aan gezelligheid en warmte. Toch komt er best wat bij kijken als je ermee aan de slag wilt. Zomaar stoken is niet altijd toegestaan en er zijn regels waar je rekening mee moet houden.
Waarom zijn er regels voor houtstook?
Het klinkt misschien onschuldig, een vuurtje opstoken, maar houtrook bevat schadelijke stoffen. Denk aan fijn stof, koolmonoxide en roet. Die stoffen kunnen gezondheidsklachten veroorzaken, zeker bij mensen met gevoelige longen. Daarom zijn er landelijke regels en kunnen gemeenten zelf aanvullend beleid maken om overlast te beperken.
Wat mag je wel en wat juist niet?
Er is één ding dat altijd geldt, waar je ook woont: je mag alleen schoon, droog en onbehandeld hout verbranden. Geverfd, gelakt of behandeld hout zorgt voor giftige rook en dat is verboden. Verder zijn er Europese eisen voor nieuwe houtkachels die sinds 2022 gelden. Die zorgen ervoor dat nieuwe modellen een stuk minder vervuilend zijn dan oudere. Dus ga je een nieuwe houtkachel kopen, zorg er dan ook direct voor dat je het juiste hout koopt.
Wat mag een gemeente regelen?
Hoewel een gemeente je houtkachel niet kan verbieden, mogen er wel regels komen voor het gebruik ervan. Zo kan een gemeente vastleggen dat je niet mag stoken bij mist of windstil weer. Ook kan er beleid zijn over het jaarlijks vegen van je schoorsteen of het gebruik van vuurkorven in je tuin. Sommige gemeenten geven zelfs aan hoe hoog je schoorsteen moet zijn om overlast te beperken. Wat je bijvoorbeeld wel kunt doen om het sneller warm te krijgen binnen, is het aanschaffen van een kachelventilator. Dit is een apparaatje dat op of voor de kachel zet en de warmte sneller en beter verspreid.
Wat zegt de landelijke wetgeving?
Volgens de wet is het verboden om afvalstoffen te verbranden. Dat betekent dus geen pallets, geverfd hout of kerstbomen in de kachel. Daarnaast kunnen gemeenten extra regels opnemen in hun omgevingsplan, waarin ook lokale luchtkwaliteitsnormen staan. Als stoken schadelijke gevolgen heeft voor de omgeving, moet je daar rekening mee houden. Dat heet de zorgplicht, en die geldt voor iedereen.
Wat kun je zelf doen om overlast te voorkomen?
Gebruik altijd goed gedroogd hout, stook niet bij windstil weer en houd je schoorsteen goed schoon. Er zijn handige tools zoals de Stookwijzer die laten zien wanneer stoken wel of niet verstandig is. Daarnaast helpt het om het gesprek aan te gaan met buren als zij last hebben van je rook. Vaak is een kleine aanpassing al genoeg om irritatie te voorkomen.
Wat gebeurt er als je je niet aan de regels houdt?
Als er klachten komen over overlast door jouw houtkachel, kan de gemeente onderzoek doen. Ze kunnen handhaven op basis van de zorgplicht of specifieke regels uit het omgevingsplan. In sommige gevallen kan zelfs worden bepaald dat je de kachel niet meer mag gebruiken zolang je de situatie niet verbetert.
Zorg dat je de regels kent
Een houtkachel is heerlijk in de winter en draagt bij aan een energiezuinig huis, maar gebruik hem met gezond verstand. Controleer de lokale regels, gebruik alleen schoon hout en stook alleen als de omstandigheden het toelaten. Zo hou je het gezellig voor jezelf én voor je buren.